کمپرسور قلب سیستم تبرید
چیلر هواخنک محسوب میشود و هرگونه اختلال در عملکرد آن میتواند باعث توقف کامل دستگاه یا کاهش شدید راندمان سرمایشی شود. یکی از رایجترین مشکلاتی که تکنسینهای تأسیسات و اپراتورهای چیلر با آن روبهرو میشوند، روشن نشدن کمپرسور یا قطع شدن آن توسط حفاظت حرارتی (Thermal Overload) است.
در این مقاله، بر اساس راهنمای عیبیابی چیلر هواخنک یکپارچه تهویه، مهمترین دلایل روشن نشدن کمپرسور و روش صحیح رفع هر یک از آنها را بررسی میکنیم. همچنین علت فعال شدن حفاظت حرارتی کمپرسور نیز به صورت کامل توضیح داده شده است.
چرا کمپرسور چیلر هواخنک روشن نمیشود؟
اگر کمپرسور روشن نشود، قبل از تعویض قطعات باید تمام موارد زیر به ترتیب بررسی شوند. این ترتیب باعث میشود هزینه تعمیر کاهش یافته و از تعویض قطعات سالم جلوگیری شود.
۱- کلید اصلی یا برق ورودی کمپرسور دچار مشکل است
اولین موردی که باید بررسی شود، مدار تغذیه کمپرسور است. اگر برق ورودی به دستگاه نرسد یا یکی از فیوزها قطع شده باشد، کمپرسور هرگز فرمان راهاندازی دریافت نخواهد کرد.
روش بررسی
کلید اصلی دستگاه را کنترل کنید.
سالم بودن فیوزها را بررسی نمایید.
اتصالات سیمها را از نظر شل بودن یا سوختگی کنترل کنید.
ولتاژ ورودی دستگاه را اندازهگیری نمایید.
در بسیاری از مواقع، مشکل تنها به قطع بودن یکی از فازها یا سوختگی یک فیوز محدود میشود و با رفع آن، کمپرسور بدون نیاز به تعمیرات دیگر راهاندازی خواهد شد.
۲- کنتاکتور کمپرسور بسته نمیشود
کنتاکتور وظیفه وصل کردن برق سهفاز به کمپرسور را بر عهده دارد. اگر بوبین یا کنتاکتهای آن آسیب دیده باشند، برق به کمپرسور نمیرسد.
روش بررسی
عملکرد بوبین کنتاکتور بررسی شود.
وضعیت کنتاکتها از نظر چسبندگی، سوختگی یا اکسید شدن کنترل گردد.
در صورت خرابی، کنتاکتور تعویض شود.
خرابی کنتاکتور یکی از رایجترین دلایل روشن نشدن کمپرسور در چیلرهای هواخنک است.
۳- حفاظت حرارتی (Thermal Overload) داخلی کمپرسور فعال شده است
کمپرسور برای جلوگیری از سوختن سیمپیچها، به حفاظت حرارتی مجهز است. هرگاه دمای داخلی کمپرسور بیش از حد مجاز افزایش پیدا کند، این حفاظت مدار را قطع میکند.
راهکار
طبق راهنمای شرکت تهویه:
اگر کمپرسور داغ است، حداقل دو ساعت اجازه دهید خنک شود.
سپس وضعیت حفاظت حرارتی (Thermal Overload) بررسی گردد.
علتهای رایج فعال شدن حفاظت حرارتی
فشار دهش بالا
ولتاژ پایین
خرابی فن کندانسور
گرفتگی کندانسور
کمبود گردش هوا
شارژ نامناسب مبرد
اگر بدون برطرف کردن علت اصلی، تنها حفاظت ریست شود، احتمال تکرار خطا بسیار زیاد خواهد بود.
۴- کمپرسور دچار آسیب یا گیرپاژ شده است
در صورتی که کمپرسور آسیب مکانیکی دیده باشد، موتور قادر به چرخاندن قطعات داخلی نخواهد بود.
روش بررسی
طبق دفترچه:
جریان راهاندازی (LRA) اندازهگیری شود.
وضعیت کمپرسور از نظر قطع جریان بررسی گردد.
اگر جریان راهاندازی بسیار بالا باشد اما کمپرسور روشن نشود، احتمال گیرپاژ داخلی زیاد است و باید کمپرسور توسط تعمیرکار متخصص بررسی شود.
۵- کلید فشار بالا یا فشار پایین معیوب است
کلیدهای فشار از مهمترین تجهیزات حفاظتی مدار تبرید هستند. خرابی آنها میتواند مانع روشن شدن کمپرسور شود.
روش بررسی
سیمکشی کلید فشار کنترل شود.
عملکرد کلید تست گردد.
در صورت نیاز، کلید مجدداً کالیبره یا تعویض شود.
۶- کلید کنترل فشار روغن دچار مشکل شده است
کمپرسور برای روانکاری صحیح نیاز به فشار مناسب روغن دارد. اگر کلید کنترل فشار روغن خرابی را تشخیص دهد، اجازه راهاندازی کمپرسور را نخواهد داد.
روش بررسی
عملکرد کلید کنترل فشار روغن بررسی شود.
در صورت خرابی، تعویض گردد.
همچنین فشار واقعی روغن نیز اندازهگیری شود.
۷- سیستم به سرمایش نیاز ندارد
گاهی هیچ خرابیای در کمپرسور وجود ندارد و علت روشن نشدن آن این است که ترموستات فرمان سرمایش صادر نکرده است.
روش بررسی
عملکرد ترموستات کنترل شود.
دمای تنظیم شده بررسی گردد.
مدار فرمان از نظر ارسال فرمان استارت تست شود.
۸- شیر برقی معیوب است
در برخی شرایط خرابی شیر برقی باعث میشود سیکل تبرید بهدرستی عمل نکرده و کمپرسور راهاندازی نشود.
روش بررسی
عملکرد شیر برقی تست شود.
بوبین شیر بررسی گردد.
در صورت خرابی، شیر برقی تعمیر یا تعویض شود.
علت فعال شدن حفاظت حرارتی (Thermal Overload)
اگر کمپرسور روشن شده اما پس از مدت کوتاهی خاموش میشود و حفاظت حرارتی فعال میگردد، معمولاً یکی از عوامل زیر باعث افزایش بیش از حد دمای کمپرسور شده است:
پایین بودن ولتاژ دستگاه
کارکرد کمپرسور در فشار دهش بالا
بالا بودن فشار مکش و دهش
قرار گرفتن کمپرسور تحت بار بیش از حد
شارژ نامناسب مبرد
در این شرایط باید ابتدا علت اصلی افزایش دما برطرف شود و سپس کمپرسور مجدداً راهاندازی گردد.
نکات مهم هنگام عیبیابی
برای جلوگیری از آسیب بیشتر به کمپرسور، همیشه عیبیابی را با سادهترین موارد آغاز کنید:
بررسی برق ورودی و فیوزها
بررسی کنتاکتور
بررسی حفاظت حرارتی
بررسی کلیدهای فشار
بررسی فشار روغن
بررسی ترموستات
بررسی شیر برقی
در نهایت، بررسی سلامت کمپرسور
این ترتیب باعث میشود زمان تعمیر کاهش یابد و از تعویض بیدلیل قطعات جلوگیری شود.
جمعبندی
روشن نشدن کمپرسور
چیلر هواخنک همیشه به معنای خرابی کمپرسور نیست. همانطور که در راهنمای عیبیابی چیلر هواخنک یکپارچه تهویه آمده است، عواملی مانند قطع برق، خرابی کنتاکتور، فعال شدن حفاظت حرارتی، خرابی کلیدهای فشار، اشکال در کنترل فشار روغن، عدم نیاز سیستم به سرمایش و خرابی شیر برقی نیز میتوانند مانع راهاندازی کمپرسور شوند. بررسی این موارد به ترتیب و بهصورت مرحلهای، علاوه بر کاهش هزینه تعمیرات، از آسیبهای جدی به کمپرسور جلوگیری میکند.